Zakończenie prac wolontariackich na dwóch lwowskich cmentarzach - na Zamarstynowie i Lewandówce
Zakończyły się prace na dwóch lwowskich cmentarzach na Zamarstynowie i na Lewandówce w Ukrainie prowadzone w ramach tego rocznej edycji programu „Polskie dziedzictwo kulturowe za granicą - wolontariat”. Zadanie realizowało Stowarzyszenie Wspólnota Polska oddział w Katowicach.
Cmentarz Zamarstynowski jest położony w północnej części Lwowa. Najstarsza część to cmentarz miejski, gdzie chowano polskich mieszkańców. Po procesie repatriacji Polaków przeprowadzonej w latach 1944-1946 polska część cmentarza zaczęła popadać w zapomnienie, mogiły ziemne zaczęły się zapadać, a grobowce niszczeć. W roku 1967 duży segment cmentarza polskiego i mogiły zbiorowe splantowano przy użyciu ciężkiego sprzętu. Wybudowano tam szkołę, obiekty sportowe i garaże a na innym fragmencie cmentarza posadzono sad. W części cywilnej trudno jest określić liczbę zniszczonych ten sposób nagrobków.
Cmentarz na Lewandówce jest położony na planie prostokąta i od ulicy jest oddzielony niewysokim metalowym parkanem. Jest on skrajnie zaniedbany, porośnięty trawami a wielu nagrobków już nie ma. Przeważnie są to groby ziemne z metalowymi krzyżami, chociaż spotyka się również nagrobki. Sporo polskich grobów jest zlokalizowanych przy ogrodzeniu i są dobrze widoczne z ulicy. Chowano na nim ludzi jeszcze przed przyłączeniem Lewandówki do Lwowa a po II Wojnie Światowej cmentarz zamknięto.
Na cmentarzu na Lewandówce wiele nagrobków ma złamane krzyże a inne nagrobki z piaskowca i granitu są zwalone, co wymaga ich odkopania i ustawienia na miejsce.
W trakcie wykonywanych prac na obydwu cmentarzach wolontariusze zaopatrzeni w sprzęt i narzędzia kosili trawę oraz inne porosty, wycinali krzewy oraz wynosili powstałe w wyniku tych prac śmieci oraz pakowali je w worki. Oczyszczono również wiele nagrobków porośniętych mchem, metalowe krzyże i tabliczki nagrobne.
Do realizacji zadania we Lwowie włączyło się aktywnie 40 uczniów klasy dziesiątej i jedenastej oraz nauczyciele Liceum nr 10 im. Świętej Marii Magdaleny ze Lwowa, członkowie Towarzystwa Miłośników Dziedzictwa Kultury Polskiej "ZABYTEK”, społecznicy Towarzystwa „Radio Lwów”, 15 uczniów i nauczyciele Ogólnokształcącej Szkoły numer 67, w której prowadzone są zajęcia z języka polskiego oraz 30 uczniów i nauczycieli Średniej Szkoły Zawodowej numer 20 we Lwowie a także działacze Centrum Kultury i Sztuki „Supotnyk” z lwowskiej dzielnicy Lewandówka. Liczba wolontariuszy uczestniczących w pracach była znacznie większa niż wstępnie planowano.
Zadanie jest realizowane ze środków Narodowego Instytutu Dziedzictwa Narodowego Za Granicą POLONIKA.
fot. Stowarzyszenie Wspólnota Polska oddział w Katowicach.
